آسیب بیضه، میتونه از کوفتگی و کبودی تا آسیبهای شدیدتر، متغیر باشه. این آسیب در اکثر موارد، فقط نیاز به مراقبت اولیه داره، اما در بعضی موارد نیاز به جراحی پیدا میکنه. آسیب شدید به بیضه میتونه منجر به عوارضی مثل تستوسترون پایین، اختلال عملکرد جنسی، مشکلات اورولوژی و حتی ناباروری با عامل مردانه بشه.
ناتوانی در بچهدار شدن میتونه استرسزا و خستهکننده باشه. حتی اگه مطمئن نیستین که در آینده بچه میخواین یا نه، منجمد کردن اسپرم وقتی که جوون و سالم هستین، باعث آرامش خیال شما میشه.
ناباروری در مردان، میتونه ناشی از تولید کم، عملکرد غیرطبیعی یا انسداد اسپرم باشه. بیماریها، جراحات، مشکلات مزمن سلامتی، انتخاب شیوه زندگی و عوامل دیگه هم ممکنه در ناباروری مردان نقش داشته باشن.
اگه میخواین بدونین چرا بیضهها اینقدر حساس هستن، انواع آسیبها و صدمات بیضه و ناباروی مردان رو بررسی کنین و یاد بگیرین که اگه صدمه دیدین چه کاری انجام بدین، این مقاله از سایت مادر و کودک دایه ، برای شماست.
آسیب ها و صدمات بیضه و ناباروری در مردان
ضربه به بیضهها اگرچه دردناکه، اما در بیشتر مواقع به باروری شما آسیبی نمیرسونه. اما اگه ضربه قابل توجه باشه یا باعث عفونت بشه، ممکنه باروری شما در خطر باشه.
- تولید اسپرم
بافت اسکار و سایر مشکلات بافت بیضه، ممکنه منجر به کاهش تولید اسپرم بشه. در بعضی موارد، اگه عفونت درمان نشه، میتونه به اپیدیدیم سرایت کنه و توانایی حمل اسپرم رو مختل کنه.
پیچ خوردگی بیضه هم ممکنه بر تولید اسپرم تأثیر بذاره. تحقیقات نشون میده که تعداد کم اسپرم در بیش از 50 درصد بیماران مبتلا به پیچ خوردگی بیضه اتفاق میافته. مطالعات نشون میدن که پیچش بیضه با تحرک یا مورفولوژی کم اسپرم غیرطبیعی همراهه، که به ترتیب حرکت اسپرم و شکل اسپرم رو توصیف میکنه.
- تستوسترون پایین
صدمات و آسیبهای بیضه، میتونه بر تولید هورمون تأثیر بذاره. سطوح پایین تستوسترون ممکنه باردار شدن رو دشوار کنه یا بر نعوظ تأثیر بذاره.
به یاد داشته باشین در حالی که آسیب خارجی به بیضه میتونه منجر به درد و آسیب قابل توجهی بشه، اگه یکی از بیضهها به طور طبیعی کار کنه، باید بتونه اسپرم و تستوسترون کافی رو تولید کنه. با این حال، زمانی که عفونت یا التهاب درمان نشده باقی بمونه، ممکنه مشکلات ثانویه ایجاد بشه و باروری شما رو در معرض خطر قرار بده.
آناتومی بیضه ها
بیضهها دو اندام کوچک تخم مرغی شکل هستن که در کیسه بیضه افرادی که در بدو تولد مرد هستن قرار دارن. در بیشتر افراد دو بیضه وجود داره که محل تولید اسپرم و تستوسترونه.
بیضهها در خارج از بدن هستن، که دمای اونا رو حدود 2 درجه سانتیگراد کمتر از بقیه بدن نگه میداره. این یه دمای ایدهآل برای تولید اسپرم رو تضمین میکنه، که در لولههای اسپرم ساز هر بیضه، اتفاق میافته. حدود 700 عدد از این لولههای مارپیچ، در داخل هر بیضه وجود داره. سایر بخشهای بیضه عبارتند از:
- کیسه بیضه
کیسهای از پوست، که بیضهها رو نگه میداره و از اون محافظت میکنه.
- پوشش فیبری سخت بیضه
که به اون غلاف سفید بیضه هم میگن.
- اپیدیدیم
لوله بلندی که باعث میشه اسپرم از بیضهها عبور کنه.
- فضای ذخیرهسازی اسپرم
اپیدیدیم رو به مجرای ادراری متصل میکنه.
- وزیکولهای منی
در پشت مثانه قرار داره و مایعی رو آزاد میکنه که بخشی از مایع منی رو تشکیل میده.
- غده پروستات
درست در زیر مثانه قرار داره و مایعی رو تولید میکنه که اسپرم رو تغذیه و حمل میکنه.
- مجرای ادرار
لولهای که به ادرار و مایع منی اجازه خروج از بدن رو میده.
- آلت تناسلی
اندام جنسی خارجی متشکل از گلن (سر) و ساقه، که قسمت اصلی و استوانهایه آلت تناسلیه.
ترومای بیضه
از اونجایی که بیضهها در خارج از بدن قرار دارن، نسبت به سایر اندامهای تناسلی، راحتتر در معرض آسیب هستن. هرچند کیسه بیضه از نظر تنظیم حرارت محافظت میشه، اما هیچ استخوان یا ماهیچهای برای محافظت در برابر ضربات و آسیبهای فیزیکی نداره.
انواع صدمات و آسیب های بیضه و ناباروری در مردان
بررسیها نشون میده که ترومای بلانت (آسیب فیزیکی در اثر سانحه یا ضربات فیزیکی بدون ایجاد بریدگی یا جراحت در پوست) ۸۵ درصد از آسیبهای بیضه رو تشکیل میده، و آسیبهای نافذ ۱۵درصد رو تشکیل میدن. ترومای بلانت، به لگد زدن یا ضربه خوردن توسط یه جسم اشاره داره، در حالی که آسیبهای نافذ ناشی از اشیاییه که از طریق پوست سوراخ میشن، مانند چاقو یا گلوله. برخورد اتومبیل، موتور سیکلت یا دوچرخه هم میتونه منجر به ضربه بیضه بشه. گاز گرفتگی حیوانات یا حوادث هم از انواع صدمات و آسیبهای بیضه و ناباروری در مردان هست.
انواع صدمات و آسیبهای بیضه و ناباروری در مردان عبارتند از:
- کوفتگی
تورم، خونریزی یا کبودی ناشی از آسیب به عروق خونی در بیضهها.
- پیچ خوردگی بیضه
زمانی که کیسه بیضه باعث پیچ خوردگی طناب اسپرماتیک داخل بیضه شده و منجر به مرگ بافت میشه.
- پارگی
پارگی در پوشش بیضه.
- دررفتگی
آسیبی که در اون بیضه، با فشار از موقعیتش خارج میشه.
- اپیدیدیمیت
همان التهاب اپیدیدیم هست که بیشتر مواقع به خاطر عفونت به وجود میاد.
- هماتوسل
این مشکل وقتی که خون، در زیر پوشش محافظ بیضهها جمع میشه به وجود میاد. در برخی موارد، صدمات و آسیبهای بیضه منجر به عفونت یا التهاب بیضه یا نواحی مرتبط مانند اپیدیدیم میشه.
علائم صدمات بیضه
یکی از بارزترین علائم صدمات و آسیبهای بیضه و ناباروری در مردان، بیضه درد هست که ممکنه تا شکم گسترش پیدا کنه. علائم دیگه عبارتند از:
- کبودی یا تورم کیسه بیضه.
- حالت تهوع یا استفراغ.
- خون در ادرار.
- مشکل در ادرار کردن.
- تب (به خصوص در مورد عفونت).
درمان جراحات بیضه
اگه صدمات و آسیبهای بیضه خفیف باشه، پزشک به شما توصیه میکنه که از یخ استفاده کنین، مسکنهای بدون نسخه مصرف کنین و از فعالیتهای شدید خودداری کنین. اگه معاینه نشون بده که عفونت وجود داره، آنتی بیوتیک یا دارو برای تسکین التهاب تجویز میشه.
در بعضی موارد، پزشک برای اطمینان از اینکه آسیب داخلی ندیده باشین، MRI یا سونوگرافی تجویز میکنه. اگه به درمان بیشتری نیاز باشه، این درمان میتونه شامل مداخله جراحی باشه.
درمانهای جراحی برای صدمات و آسیبهای بیضه و ناباروری در مردان به ترومای وارده بستگی داره:
- اگه پیچ خوردگی بیضه داشته باشین، پزشک یه برش کوچک در کیسه بیضه شما ایجاد میکنه و طناب اسپرماتیک رو باز میکنه.
- پارگی یا شکستگی نیاز به بخیه داره و ممکنه یه لوله تو کیسه بیضه گذاشته بشه تا خون و سایر مایعات تخلیه بشه.
- اگه بیضه شما جابجا شده باشه، پزشک سعی میکنه اون رو بدون جراحی به جای خودش فشار بده، اما اگه این کار ناموفق بود، جراحی لازمه.
- اگه بیضه جدا شده باید با جراحی دوباره سر جای خودش قرار داده بشه.
پیوندهای پوستی میتونن به ترمیم آسیب پوستی کمک کنن. در موارد نادر، اگه صدمات و آسیبهای بیضه و ناباروری در مردان بیش از حد قابل توجه باشه، پزشک برداشتن بیضه رو در روشی به نام ارکیکتومی پیشنهاد میکنه.
چگونه از صدمات و آسیب های بیضه و ناباروری در مردان جلوگیری کنیم؟
اگه در محل کار با ماشین آلات پیچیده کار میکنین، یا در اوقات فراغتتون ورزشهای تماسی انجام میدین، راه های مختلفی وجود دارد که میتونین از خودتون در برابر آسیب کیسه بیضه محافظت کنین. این موارد عبارتند از:
- هنگام کار با ماشین آلات مراقب تسمهها یا زنجیرها باشین تا گرفتار نشین.
- احتیاط هنگام راندن موتورسیکلت یا دوچرخه.
- بستن کمربند ایمنی هنگام رانندگی.
پس از صدمات و آسیب های بیضه و ناباروری در مردان باید چکار کرد؟
اگه آسیب بیضه رو تجربه کردین، به سرعت به دنبال مراقبتهای پزشکی باشین. پارگی بیضه 80 تا 90 درصد قابل درمانه، زمانی که عمل جراحی در 72 ساعت بعد از حادثه اتفاق بیفته، از اون نقطه به بعد 40 تا 50 درصد، خطر صدمات و آسیب های بیضه کم میشه.
در صورت تجربه هر یک از موارد زیر با پزشک تماس بگیرین:
- تورم یا کبودی قابل توجه کیسه بیضه.
- بدتر شدن درد برای بیش از ساعت.
- تب.
- خون در ادرار.
- مشکل در ادرار کردن.
شما همیشه نمیتونین صدمات و آسیب های بیضه و ناباروری در مردان رو پیش بینی کنین، اما اقدامات احتیاطی میتونه کمک کننده باشه. یکی دیگه از کارهایی که میتونین انجام بدین تا مطمئن بشین صدمات و آسیبهای بیضه بر باروری شما تأثیر نمیذاره، فریز کردن اسپرمه.
سخن پایانی آسیب ها و صدمات بیضه و ناباروری در مردان
از اونجایی که بیضهها در خارج از بدن قرار دارن، نسبت به سایر اندامهای تناسلی راحتتر در معرض آسیب هستن. صدمات بیضه شامل کوفتگی، پیچ خوردگی، پارگی، دررفتگی و جداشدگیه.
در حالی که بعضی از صدمات و آسیبهای بیضه و ناباروری در مردان رو میشه با یخ و مسکنهای بدون نسخه درمان کرد، آسیبهای دیگه نیاز به مداخله جراحی دارن. آسیبهای درمان نشده، میتونه منجر به کاهش اسپرم یا کیفیت اسپرم، تستوسترون پایین و اختلال عملکرد جنسی بشه.
پزشکان، متخصصان و مشاوران ما در مجموعه زیست بوم دایه در کنار شما هستن، تا شما رو در راه شیرین و پرچالش مادری کمک و راهنمایی کنن. منجمد کردن اسپرم در زمانی که جوان و سالم هستین و رعایت نکات ایمنی بهترین راه برای محافظت از باروری شما در آیندهاس. اگه در مورد آسیبها و صدمات بیضه در مردان سوالی دارین، با عضویت در دایه از خدمات مشاوره و پشتیبانی در این زمینه برخوردار بشین.
سوالات متداول آسیب ها و صدمات بیضه و ناباروری در مردان
1- آسیب یا صدمه به بیضه چجوری میتونه بر تولید اسپرم تأثیر بذاره؟
بیضهها مسئول تولید اسپرم و هورمون تستوسترون هستن. هرجور آسیب جدی به بیضه مثل ضربه، جراحی نادرست یا التهاب میتونه عملکرد بیضه رو کاهش بده و منجر به کاهش تولید اسپرم یا کیفیت اون بشه.
2- آیا جراحی بیضه میتونه باعث ناباروری بشه؟
بله، در بعضی موارد جراحی بیضه مثل جراحی لولههای باروری میتونه عوارضی داشته باشه که به تدریج بر عملکرد باروری تأثیر بذاره.
3- چه عوامل دیگه ایی میتونه باعث ناباروری در مردان بشه؟
علاوه بر آسیب به بیضه، عواملی مثل سیگار کشیدن، مصرف الکل، استرس، بیماریهای مزمن (مانند دیابت)، چاقی، مصرف بعضی داروها و ژنتیک میتونن نقش مهمی در ناباروری مردان داشته باشن.
دیدگاه ها